Байланыс:
+7(701) 612-18-27
С.Сейфуллин 5 үй,7
» » АУДАРМАШЫ ЖАРЫНЫҢ АМАНАТЫ

АУДАРМАШЫ ЖАРЫНЫҢ АМАНАТЫ

03 июль 2019, Среда
456
0

2004 жылы «Аударма» баспасы «Мәдени мұра» бағдар­ламасы бойынша «Әлем әдебиеті кітапханасы» деген серия­мен 100 том шығаруды бастады. Кеңес үкіметі тұсында әлем классиктерінің қанша шығармасы қазақ тіліне аударылды, қаншасы кітап болып басылды, қанша дайын аударма бары, қаншасын жаңадан аудару керектігі түгелдей тектеліп, ав­торлар тізімі, аудармашылар құрамы анықталып, маман ау­дармашылар мен әдебиетшілерден құралған комиссияның сүзгісінен өткізіп, алдағы уақытта шығарылатын 100 томды комиссия төрағасы, әлем әдебиетінің білгірі, жазушы Әбіш Кекілбаевқа бекіттіріп алып іске кірісіп кеттік. Әуелгі жыл­дары басуға дайын аудармаларды ұсындық. Одан кейінгі жылдары басылатын аудармалардың аудармашыларына қаламақыларының отыз пайызын төлеп, келісімшарт жа­сасып, жұмысты бастап жібердік. 
Баспаның бас редакторы, одан кейін директоры ретінде Қазақстан Республикасы Мәдениет, ақпарат және қоғам­дық келісім министрлігі Баспа ісі және полиграфия жөнін­дегі Департамент директоры Әлібек Асқаровпен ақылдаса отырып бұл жұмысты бастан-аяқ маған жүргізуге тура келді. 
Алғашқы жылы шығарылатын он томның қатарында орыстың көрнекті жазушысы Феодор Михайлович Досто­евскийдің «Братья Карамазовы» деген көлемді романы да бар еді. Өйткені оның қазақша аудармасы әзір екен. Ма­шинкаға басылған, қателері үш данасына бірдей ұқыппен мұхият түсірілген, қалыңдығы кере қарыс қолжазба қолы­ма тигенде аудармашының ұлан-асыр еңбегіне тәнті бол­дым. Аударманың көлемі 48,0 баспа табақ. Оны қазақ ті­ліне тәржімалаған қазақтың белгілі аудармашысы марқұм Нияз Сыздықов екен. Ол С.Смирновтың «Брест қамалы», Т. Томаштың «Таң арайы», О.Гончардың «Арай», Ю. Бон- 
даревтың «Жағалау», Л.Н. Толстойдың «Аршынала», 
Ф.М. Достоевскийдің «Нақұрыс» романын аударған, Қа­зақстан Компартиясының Орталық Комитетінде, Респу­бликалық радио хабары басқармасының бастығы, Партия тарихы институтында В.И. Ленин шығармаларының толық жинағын қазақ тілінде шығару жөніндегі бас редакция бас редакторының орынбасары болып істеген өте білгір аудар­машы еді. Ол кісі 2000 жылы өмірден озыпты. 
«Ағайынды Карамазовтар» Астанадағы «Аударма» баспасынан «Әлем әдебиеті кітапханасы» сериясымен шыққан алғашқы кітап болды. Кітаптың сүйінші данасы әзір болған­да Алматыдағы аудармашының үйіне телефон шалып едім, қызы Зулия трубканы алды. – Анамыз ауруханада. Кітапты өзі де күнде сұрап жатыр, көріп кетсем деп. Мүмкіндігіңіз болса тезірек жіберсеңіз дұрыс болар еді, – деді. Мен уәдем­де тұрып осы кітаптың екі данасын дереу жеткізіп бердім. Бі­раздан кейін Нияз ақсақалдың қызы Зулияның өзі телефон шалды. 
– Ауруханада жатып «Ағайынды Карамазовтар» ро­манының қазақша аудармасының сүйінші данасын көрген анамыз Фарида Садыққызы қатты қуанды. Әкелерің осы кі­тапты аударуға көз майын тауысып көп еңбек жасап еді. Амал қанша, Кеңестер үкіметі құлауына байланысты басылмай талай жыл жатып қалды. Әкелерің «еңбегім еш болды-ау» деп уайымдап жүретін. Оны дайындауға менің де еңбегім аз сіңген жоқ. Машинкаға басу, корректурасын оқуға көмекте­су жұмыстарын түгел өзім атқардым. Өзі де қалың, қомақты дүние болып еді. Аруақ риза! – деп кітапты кеудесіне басып, көзіне жас алды. Бәрін парақтап қарап шығып, «Жақсы боп шыққан екен. Баспа қызметкерлеріне көп рахмет! Менің алғысымды жеткізіңдер», – деп тапсырды деді. 
Бірер аптадан кейін Нияз ақсақалдың бәйбішесі Фари­да ауруханада көз жұмыпты. Алайда ол кісі көз жұмарынан бұрын қыздарына өзінің алғысын маған жеткізуді аманат етіп кеткен екен. 
Алматыға бір барғанымда Зулия арнайы хабарласып, мейрамханаға шақырды. Мен оған Қазақстан Жазушылар Одағы төрағасының орынбасары Талаптан Ахметжан ба­уырымды ертіп бардым. Зулия маған мейрамханада қойдың басын тартып, иығыма шапан жапты. 
– Анамыз әкеміздің еңбегінің жерде қалмай жарық көр­геніне қатты риза болып, қуанды. Баспа директоры ретін­де Сізге аналық алғысын жеткізуді бізге қатты тапсырды. Еңбектеріңіз жемісті болсын! – деді. 
Мен де ризалығымды білдіріп, аудармашы жары аманат еткен шапанды Талаптанға сыйладым. Аналарының амана­тын орындаған Зулия да иығынан ауыр жүк түскендей көңілі шат болып қайтты.
Талқылау

Сондай-ақ оқыңыз:

Пікір қалдыру
Пікірлер (0)
Түсініктеме
Кликните на изображение чтобы обновить код, если он неразборчив
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік Кітап палатасы
"Ақпараттық-технологиялық орталығы "РМР" Қоғамдық қоры